Google – Kỳ 8: Đấu với Microsoft
Dựa trên những yếu tố đã rõ về tiềm lực tương đương trong lĩnh vực công nghệ và kinh doanh khác nhau, cuộc đấu tranh giữa Google và Microsoft không chỉ nhằm vào thị phần trên thị trường, số lượng trình duyệt, hệ thống điều hành máy tính mà mấu chốt còn ở chỗ chỉ có một trong hai công ty là kẻ sống sót sau cùng.
Tấn công từ hai phía
Một chiều tháng 5-2005, Eric Schmidt đến thăm Trường đại học Washington ở Seattle. Vài tháng trước đó, Google đã cho mở một chi nhánh ở Kirkland (bang Washington), không xa trụ sở chính của Microsoft, nơi mà Google đã rất thành công trong việc thu dụng được một đội ngũ kỹ sư phần mềm tài năng. Giờ đây Schmidt ở ngay Trung tâm Kỹ sư và khoa học về máy tính – một tòa nhà được Paul Allen, người đồng sáng lập Tập đoàn Microsoft, đặt tên và tài trợ. Schmidt đang thực thi một nhiệm vụ: thuyết phục các sinh viên của một trường học được đánh giá rất cao rằng ngày nay Google là một nơi làm việc tốt hơn và thú vị hơn so với Microsoft.
Suốt từ năm 1998-2005, cổ phiếu của Microsoft luôn giữ ở mức đều đều không tăng, trong khi Google đã tiến rất nhanh từ vị trí một công ty mới thành lập trở thành một công ty lớn có uy thế trên thị trường. Điều khiến Bill Gates lo lắng là mặc dù Microsoft được ca ngợi là một tập đoàn đã tạo ra được những bước tiến dài trong lĩnh vực tìm kiếm qua Internet trong nhiều năm liền, song phiên bản đầu “Tìm kiếm MSN” ra mắt đã không gây được ấn tượng với người sử dụng.
Chuyến đi của Schmidt đến Seattle nhằm phản ứng lại những gì được mô tả của một bài báo xuất hiện vào đầu tháng trên tạp chí Fortune có tiêu đề: “Vì sao Google khiến Bill Gates cảm thấy bị đe dọa”. “Gates băn khoăn rằng phải chăng Microsoft đang đối mặt với một cuộc chiến không chỉ trong lĩnh vực tìm kiếm – bài báo viết – Một bức thư điện tử mà ông gửi đi đã viết: Chúng ta phải theo dõi sát Google”.
Sự vượt lên của Google và việc sút giảm vai trò của những sản phẩm cũng như các phần mềm khác của Microsoft không còn là một cái gì đó xa vời trong tương lai mà đang bắt đầu trở thành một thực tế. Sự tự tin có thể thấy rõ trên khuôn mặt Schmidt khi ông đứng trước sinh viên ở Seattle, bởi vì ông biết cổ phiếu của Google lúc này đã vượt quá 300 USD. Schmidt nói với sinh viên rằng họ không phải muốn tiêu diệt các đối thủ giống như những kẻ trục lợi được miêu tả trong các vụ kiện tụng rùm beng chống lại Gates và Tập đoàn Microsoft. Schmidt thích nói điều tự hào rằng: Google không có kẻ thù nào cả!
Năm 2005 trôi qua, Bill Gates và Tập đoàn Microsoft chuẩn bị phát động một đợt tấn công quan trọng mới để chống lại sự phát triển quá dễ dàng, đà tăng trưởng và cả sự thành công của Google. Lãnh đạo công ty đã đặc biệt thận trọng trong việc chọn mục tiêu của họ. Họ đã nghĩ đến rất nhiều khu vực, và có lẽ không có một tân chiến trường nào quan trọng hơn ở Trung Quốc – đất nước có hơn 100 triệu người sử dụng Internet.

Robin Li (giữa) - giám đốc điều hành Baidu - cùng nhân viên vui mừng kết thúc ngày đầu tiên niêm yết trên thị trường chứng khoán NASDAQ 5-8-2005, làm tăng thêm giá trị cho Google
Hiện nay giá trị thị trường cổ phiếu của riêng Google đã hơn 80 tỉ USD, lớn hơn cả Amazon và eBay cộng lại. Năm 2005, năm đầu tiên sau khi phát hành cổ phiếu, Google đã có giá trị cao hơn cả công ty truyền thông lớn nhất thế giới Time Warner, cho dù cổ đông của công ty này trải rộng từ công ty điện ảnh Hollywood đến các kênh truyền hình, các tạp chí và cả American Online. Giá trị của nó còn cao hơn cả Hãng Disney, Hãng xe hơi Ford và General Motors, những công ty đã thiết lập danh tiếng cho các công ty Mỹ trên phạm vi toàn cầu. Giá trị thị trường của Google cao gấp 20 lần tờ New York Times và xấp xỉ gấp 10 lần giá trị của tờ Washington Post.
Hội chứng Trung Quốc
Microsoft đã lập căn cứ ở Trung Quốc với gần 1.000 công nhân, còn Google muốn thiết lập phát triển sản phẩm của riêng họ và một trung tâm nghiên cứu tại Trung Quốc. Những năm gần đây, Microsoft đã cố gắng ngăn chặn đà tăng trưởng phạm vi toàn cầu của Google bằng cách đưa ra những sản phẩm mới của mình, chính hành động này đã làm họ bị vấp ngã. Google dường như đang được mọi người nhắc đến trong lĩnh vực ứng dụng khoa học kỹ thuật, dấu hiệu đó đã khiến Microsoft bị đẩy lùi lại phía sau trong một trận chiến cổ phiếu – trí tuệ. Ở Phố Wall, Microsoft cũng chẳng khấm khá gì hơn, họ đã không thể làm cho giá cổ phiếu của mình chuyển dịch cũng như gây tiếng vang, tất cả những điều đó đã dọn đường cho sự phát triển của Google. Thật ra Microsoft vẫn được hưởng những lợi thế vô cùng to lớn: giá trị thị trường cổ phiếu là 275 tỉ USD – giá trị gấp ba lần so với Google. Công ty này vẫn có ảnh hưởng và thu nhập định kỳ từ doanh thu của hàng triệu máy tính cá nhân đã tải về máy của họ hệ thống quản lý Windows, và một loạt các chương trình văn phòng, trong đó có cả Microsoft Word.
Mục đích chính của Microsoft là ngăn chặn nguồn nhân tài tới Google và làm giảm uy tín của nó trên thị trường, bắt đầu từ thị trường mới của Google là Trung Quốc. Bill Gates đã triệu tập một ủy ban trong nội bộ Microsoft, tập trung bàn cách thức cạnh tranh với Google. Ủy ban này đã trình lên ban quản trị công ty một hồ sơ tóm lược “Thách thức mang tên Google”. Gần đây, mỗi ngày trong số hàng nghìn hồ sơ xin việc gửi vào Google có rất nhiều hồ sơ của các kỹ sư từ Microsoft. Tồi tệ hơn, Google đã thuê các tiến sĩ của một số trường đại học hàng đầu của Mỹ và ngay cả các giáo sư Trường đại học Washington do Microsoft tài trợ. Vào mùa xuân và mùa hè năm 2005, Google đã đẩy mạnh tiến độ tuyển dụng người của họ, kết nạp thêm hơn 700 nhân viên chỉ trong vòng ba tháng. Với sự nỗ lực tuyển dụng của Larry Page, tổng số nhân viên của Google đã tăng lên đến 4.183 người, gần gấp đôi so với trước đó một năm. Công ty đã mở rộng thêm các chi nhánh văn phòng trên khắp thế giới, từ châu Âu đến Nam Mỹ, châu Á, Google đang có những bước tiến dài. Tiếp theo đó là Trung Quốc.
Tháng 8-2005, giữa cuộc cạnh tranh với Microsoft tại Trung Quốc, Google lại một lần nữa khiến Phố Wall phải kinh ngạc khi họ tổ chức lễ kỷ niệm một năm ngày công ty này đưa cổ phiếu của mình lên sàn chứng khoán: họ đã công bố sẽ cho phát hành 4 tỉ USD siêu cổ phiếu. Hàng tỉ USD trong số tiền đó sẽ dành cho việc đấu tranh chống lại sự cạnh tranh từ phía Microsoft và Yahoo! tại Mỹ và các nước lân cận. Sergey Brin và Larry Page, những nhà toán học đã trở thành những nhà tài phiệt, vào thời điểm Google phát hành cổ phiếu lần đầu năm 2004 đã trở thành những tỉ phú trẻ tuổi giàu có nhất nước Mỹ và hàng trăm thành viên khác của Google đã trở thành triệu phú. Những chàng trai này được đưa vào danh sách 400 tỉ phú giàu nhất nước Mỹ của tạp chí Forbes ở vị trí thứ 43, với tài sản của mỗi người là 4 tỉ USD. Mùa hè năm 2005, khi mà giá cổ phiếu của họ tăng vọt lên đến hơn 300 USD thì mỗi một sáng lập viên đã sở hữu hơn 10 tỉ USD. Số tiền này được họ đầu tư vào Trung Quốc ngày một nhiều hơn.
Cuối hè 2005, thị trường Internet tại Trung Quốc trở nên sôi động. Yahoo! đã công bố là sẽ bỏ ra 1 tỉ USD để đầu tư vào Alibaba – một công ty Internet Trung Quốc hàng đầu. Nhưng Google rất lanh lẹ, đã có nhiều cách thức đa dạng để xâm nhập thị trường Internet Trung Quốc. Một trong những cách thức đó là Baidu.com. Năm 2004, Google đã trả giá 2,6% tiền đặt cọc vào công ty chuyên về tìm kiếm trên mạng đang thành công tại Trung Quốc này. Vào tháng 8-2005, Baidu.com đã phát hành cổ phiếu một cách công khai ở Phố Wall, tự quảng cáo là “Google của Trung Quốc”. Trong ngày đầu tiên giao dịch, cổ phiếu Baidu tăng từ 27 USD lên 122 USD. Cổ phiếu quá nóng Baidu đã làm tăng thêm hàng triệu USD giá trị thị trường cho Google trên phạm vi toàn cầu. Google nhận định rằng việc Microsoft ngăn chặn họ ở Trung Quốc đã “phá sản”.
Sergey Brin và Larry Page nói rằng khi còn là sinh viên Trường đại học Stanford, ở trong khu học xá mang tên Bill Gates, cả hai đều không nghĩ có ngày họ sẽ đấu với Microsoft như bây giờ. Với họ lúc ấy, cuộc đấu đó chỉ có trong truyện cổ tích.
DAVID VISE và MARK MALSEED
(KHÁNH CHI dịch)
Người hùng thầm lặng của Google
Google là hiện tượng kỳ diệu của công nghệ tin học và Internet trong những năm vừa qua. Cho dù còn rất trẻ tuổi nhưng Google đã trở thành một đại gia khổng lồ của lĩnh vực công nghệ cao Internet. Tất cả các thành công đó đã có phần đóng góp rất lớn của Eric Schmidt, vị tổng giám đốc tài ba nhưng khá thầm lặng của tập đoàn này.
Công ty Google được hai ông chủ trẻ Sergey Brin và Larry Page thành lập từ tháng 9 năm 1998, trụ sở đặt tại thành phố Menlo Park, bang California của Mỹ. Eric Schmidt đến với Google rất sớm, từ năm 2001. Khi đó Google còn đang rất nhỏ bé nhưng ông đã sớm nhận ra tiềm năng vĩ đại của công ty này.
Dưới sự chèo lái của Chủ tịch, kiêm Tổng giám đốc Eric Schmidt, Google đã phần nào vượt qua được đối thủ đáng gờm nhất của mình là Yahoo. Hơn thế nữa, giới thông tin truyền thông còn dự báo Google sắp tới còn thách thức cả người khổng lồ Microsoft trong rất nhiều lĩnh vực ứng dụng liên quan đến Internet.
Bản thân Tổng giám đốc Eric Schmidt vốn dĩ là người khá trầm tĩnh và khiêm tốn cũng đã tỏ ra vô cùng kiêu hãnh trước những kết quả mà Google đạt được trong 6 tháng đầu năm 2006, đặc biệt ấn tượng là trong quí II vừa qua. Với 2,5 tỉ USD, doanh số của Google đã tăng trưởng 78%. Đây là con số rất đang kinh ngạc bởi giai đoạn này tình hình kinh doanh của đa số các công ty Internet và công nghệ cao được đánh giá là không khả quan cho lắm.
Google còn gây ấn tượng hơn nữa bởi tính hiệu quả trong kinh doanh. Với trên 700 triệu USD, Google đã đạt hơn 100% lợi nhuận so với cùng kỳ năm 2005. Các nhà đầu tư trên thị trường chứng khoán rất phấn khích và hồi hộp theo dõi sự phát triển ngoạn mục của cổ phiếu Google. Chỉ sau khi Tổng giám đốc Eric Schmidt công bố kết quả kinh doanh mới nhất, giá cổ phiếu của Google đã tăng vọt lên xấp xỉ 5 USD, vượt xa cả những dự báo lạc quan nhất của giới phân tích trên thị trường chứng khoán phố Wall.
Chuyên gia Internet hàng đầu
Không phải đợi những thành công của Google, giới chuyên môn mới biết đến và thừa nhận Eric Schmidt là một chuyên gia kinh doanh Internet hàng đầu. Trước khi về với Google, Eric Schmidt đang làm Chủ tịch kiêm Tổng giám đốc của tập đoàn Novell, kiêm Tổng giám đốc của công ty Volera Inc. mà Novell nắm quyền chi phối. Eric Schmidt sinh năm 1955 và đến nay ông đã có hơn 20 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực này. Eric Schmidt cùng tuổi với thiên tài Bill Gates, ông chủ của Microsoft.
Nhưng khác với ông này, Eric Schmidt được đào tạo rất bài bản và trở thành một nhà điều hành rất chuyên nghiệp. Eric Schmidt tốt nghiệp khoa điện tử trường đại học Tổng hợp Princeton. Sau đó ông còn học thạc sĩ và bảo vệ luận án tiến sĩ về tin học tại trường tổng hợp California tại Berkeley.
Từ năm 1983 Eric Schmidt là chuyên gia nghiên cứu tại trung tâm nghiên cứu của Xerox, các công ty Bell Laboratories và Zilog. Ông bắt đầu sự nghiệp với tư cách là nhà điều hành khi được mời vào làm cho tập đoàn Sun Microsystem. Eric Schmidt là thành viên Ban tổng giám đốc phụ trách kỹ thuật tại Sun Microsystem.
Tên tuổi ông đã được biết đến ở tầm cỡ quốc tế khi ông là tác giả của chương trình Java rất nổi tiếng. Eric Schmidt còn là người trực tiếp tiếp thị thành công sản phẩm Java ra thị trường với rất nhiều đối thủ cạnh tranh.
Chẳng bao lâu Eric Schmidt đã được bổ nhiệm làm Tổng giám đốc của Sun Microsystem. Trong thời gian làm Chủ tịch kiêm Tổng giám đốc của Novell, Eric Schmidt còn giữ nhiều vị trí quan trọng như là thành viên hội đồng quản trị của tập đoàn và công ty khác nhau như Siebel Systems, Archiv Systems và Tilion. Đến nay Eric Schmidt vẫn còn được tín nhiệm giữ chức Chủ tịch Hội đồng quản trị của Novell.
Nhà điều hành khiêm tốn nhưng nhiều hoài bão
Chính Eric Schmidt đã tự thừa nhận rằng rời bỏ vị trí Tổng giám đốc của Novell để sang điều hành Google là một quyết định dũng cảm nếu không nói là liều lĩnh. Bởi vì Eric Schmidt thích những thách thức mới. Và điều quan trọng là ông đã sớm nhận thấy ở Google một tiềm năng phát triển rất lớn.
Eric Schmidt là con người rất khiêm tốn.
Nhiều người còn nói rằng ông dường như còn ẩn mình hơi nhiều sau cái bóng của Brin và Page. Trên thực tế, ông thay Page làm Chủ tịch kiêm Tổng giám đốc, trực tiếp phụ trách mảng xây dựng kế hoạch chiến lược, phát triển công nghệ và điều hành hàng ngày toàn bộ hoạt động của tập đoàn.
Eric Schmidt không bị mặc cảm khi đã thành danh mà chấp nhận làm Tổng giám đốc thuê cho hai chàng sinh viên. Quan hệ giữa Eric Schmidt với Brin và Page là rất tốt. Eric Schmidt rất cảm phục và ấn tượng sâu sắc bởi những ý tưởng kinh doanh vĩ đại của hai chàng trai trẻ.
Động lực chính của Eric Schmidt như ông tự thừa nhận là mong muốn được trực tiếp làm gì đó để đổi thay thế giới, đổi thay cuộc sống. Eric Schmidt nhận thấy công cụ tìm kiếm của Google sẽ làm được điều đó. Đồng thời Eric Schmidt cũng rất tự tin mình có thể biến những ý tưởng vĩ đại trở thành hiện thực. Khiêm tốn học hỏi, biết lắng nghe và nhạy cảm đón nhận những ý tưởng mới là những tính cách quan trọng giúp Eric Schmidt có thể hợp tác và điều hành thành công Google.
Những thành công của Tổng giám đốc Eric Schmidt dường như là khá thầm lặng với công chúng. Thế nhưng trên thực tế, giới chuyên gia đã có những đánh giá rất cao về ông. Google được giải thưởng là doanh nghiệp thành công nhất cho công cụ tìm kiếm trên Internet. Và Eric Schmidt được coi là chiến lược gia vĩ đại đã điều hành và phát triển rất thành công công cụ này. Đầu năm 2006, cá nhân Eric Schmidt đã được bầu vào thành viên của Viện hàn lâm quốc gia về kỹ thuật.
Tốc độ là bí quyết thành công
Eric Schmidt đã mất nhiều công sức xây dựng lại một tổ chức công ty phù hợp để có thể điều hành được một công ty tăng trưởng với tốc độ chóng mặt như Google. Với một công cụ tìm kiếm trên Internet, tốc độ là quan trọng nhất.
Vì vậy Eric Schmidt luôn luôn phải đảm bảo chất lượng hoạt động cho các tốc độ cao nhất và không ngừng thay đổi. Eric Schmidt còn cho rằng tốc độ ra quyết định kinh doanh chính là lợi thế của Google so với các đối thủ cạnh tranh. Một ví dụ điển hình là quyết định thâm nhập thị trường Trung Quốc của Google. Đến nay, Eric Schmidt vẫn nói rằng nếu vào sớm được hơn 6 tháng nữa thì còn tốt hơn nữa.
Sự kiện này còn chứng tỏ sự rất uyển chuyển của một vị Tổng giám đốc để đạt được mục tiêu mà mình theo đuổi. Mặc dù bị những sự chỉ trích nhất định từ Mỹ, nhưng Eric Schmidt vẫn quyết định chấp nhận bỏ một số đường link kết nối đến một số vấn đề nhạy cảm. Eric Schmidt giải trình kinh doanh ở đâu phải tuân theo luật lệ ở nước đó.
Vì vậy việc ông chấp nhận yêu cầu của nhà chức trách Trung Quốc là bình thường. Điều quan trọng là bằng sự linh hoạt khôn ngoan của mình Eric Schmidt đã đưa Google sớm vào thị trường được coi là hấp dẫn nhất thế giới.
Eric Schmidt cũng chứng tỏ mình không hề kém các chuyên gia về kinh doanh quảng cáo, marketing hàng đầu. Eric Schmidt tự tin rằng Google sẽ thu bộn tiền từ quảng cáo nếu định hướng rõ hơn, sát hơn vào các nhóm khác hàng mục tiêu của sản phẩm hay dịch vụ được quảng cáo.
Eric Schmidt còn đặc biệt chú trọng mở rộng các tiện ích mới của Google, nâng cao chất lượng dịch vụ. Chỉ trong một thời gian ngắn Eric Schmidt đã cho xuất hiện nhiều công cụ tiện ích mới như công cụ lịch làm việc Google calender, công cụ tài chính Google, video quảng cáo trực tuyến.
Thành công cùng với sự tăng trưởng kinh ngạc của Google đã đem lại cho Eric Schmidt một đẳng cấp quốc tế mới. Từ năm 2005, Eric Schmidt đã xúc tiến đàm phán với tập đoàn Time Warner để tìm cách mua lại công ty AOL, chuyên về phát triển video giải trí thông qua mạng.
Hà Linh- TBKT


